Pi\u0119ciu Afroamerykan\u00f3w z Harlemu, kt\u00f3rzy 24 lata temu zostali bezpodstawnie oskar\u017ceni i skazani za gwa\u0142t i pobicie bia\u0142ej kobiety, otrzyma 40 mln dol. odszkodowania od w\u0142adz Nowego Jorku. To fina\u0142 jednej z najg\u0142o\u015bniejszych spraw kryminalnych o podtek\u015bcie rasowym w historii Nowego Jorku. Wieczorem 19 kwietnia 1989 roku 28-letnia Trisha Meili, pracownica banku Solomon Brothers, biega\u0142a rekreacyjnie w nowojorskim Central Parku. Zosta\u0142a napadni\u0119ta, zgwa\u0142cona i pobita do utraty przytomno\u015bci. Przez kilka tygodni pozostawa\u0142a w stanie \u015bpi\u0105czki, lekarze walczyli o jej \u017cycie. Jeszcze tej samej nocy policja aresztowa\u0142a pi\u0119ciu czarnosk\u00f3rych nastolatk\u00f3w z pobliskiego Harlemu: 15-letnich Kevina Richardsona, Antrona McCraya, Yusefa Salaama i Raymonda Santan\u0119 oraz 16-letniego Kharey’a Wise. Oskar\u017cono ich o napad i gwa\u0142t.<\/p>\n
Wydarzenie wywo\u0142a\u0142o ogromne poruszenie, nastroje podsycane by\u0142y dodatkowo przez tabloidowe media. \u00d3wczesny burmistrz miasta Edward Koch nazwa\u0142 spraw\u0119 „zbrodni\u0105 stulecia”. S\u0142ynny magnat budowlany Donald Trump domaga\u0142 si\u0119 przywr\u00f3cenia kary \u015bmierci w stanie Nowy Jork i wymierzenia jej sprawcom. Aresztowanych nazywano „stadem wilk\u00f3w”.<\/p>\n
Zmanipulowani i zastraszeni<\/strong><\/p>\n W rok p\u00f3\u017aniej odby\u0142 si\u0119 proces pi\u0105tki z Harlemu. Koronnym dowodem przeciw oskar\u017conym by\u0142o ich przyznanie si\u0119 do winy w \u015bledztwie. Na rozprawie odwo\u0142ali swoje zeznania, m\u00f3wi\u0105c, \u017ce zostali zmanipulowani lub zastraszeni przez prowadz\u0105cych \u015bledztwo detektyw\u00f3w.<\/p>\n Adwokaci zwracali uwag\u0119 na atmosfer\u0119 presji na s\u0105d – opinia domaga\u0142a si\u0119 surowych wyrok\u00f3w w okresie rekordowej przest\u0119pczo\u015bci w Nowym Jorku. W 1989 roku w mie\u015bcie dosz\u0142o do ponad 3500 gwa\u0142t\u00f3w i prawie 2000 morderstw.<\/p>\n Nastolatkom wymierzono kary od 7 do 13 lat wi\u0119zienia.<\/p>\n Seryjny gwa\u0142ciciel prawdziwym sprawc\u0105<\/strong><\/p>\n W 2002 roku, kiedy skazani odsiedzieli ju\u017c swe wyroki (najstarszy Kharey Wise sp\u0119dzi\u0142 za kratkami pe\u0142ne 13 lat), przebywaj\u0105cy w wi\u0119zieniu seryjny gwa\u0142ciciel i morderca Matias Reyes przyzna\u0142 si\u0119, \u017ce to on by\u0142 sprawc\u0105 gwa\u0142tu i pobicia Trishi Meili. Potwierdzi\u0142y to badania \u015blad\u00f3w DNA.<\/p>\n Pi\u0119ciu niewinnie skazanych wnios\u0142o do s\u0105du pozew przeciwko policji i prokuraturze Nowego Jorku. Ich pe\u0142nomocnicy oskar\u017cyli organa \u015bcigania o ra\u017c\u0105ce b\u0142\u0119dy w post\u0119powaniu i kierowanie si\u0119 uprzedzeniami rasowymi.<\/p>\n Przez ponad 10 lat administracja burmistrza Michaela Bloomberga odmawia\u0142a przyznania, \u017ce „pi\u0105tk\u0119 z Central Parku” skrzywdzono. Sugerowano, \u017ce mogli oni wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a\u0107 z g\u0142\u00f3wnym sprawc\u0105. Prawnicy administracji twierdzili, \u017ce je\u015bli nawet organa \u015bcigania dopu\u015bci\u0142y si\u0119 nieprawid\u0142owo\u015bci, ich intencj\u0105 nie by\u0142o skrzywdzenie oskar\u017conych, wi\u0119c nie mo\u017cna ich poci\u0105ga\u0107 do odpowiedzialno\u015bci.<\/p>\n Po milionie dolar\u00f3w za ka\u017cdy rok w wi\u0119zieniu<\/strong><\/p>\n Sprawa sta\u0142a si\u0119 sztandarowym tematem demonstracji Afroamerykan\u00f3w w Nowym Jorku przeciw dyskryminacji rasowej i nadu\u017cywaniu w\u0142adzy przez policj\u0119. Jeden ze swoich film\u00f3w, „Central Park Five”, po\u015bwi\u0119ci\u0142 jej wybitny dokumentalista Ken Burns.<\/p>\n Dopiero w 2013 roku demokratyczny kandydat na burmistrza Bill De Blasio obieca\u0142 „naprawi\u0107 niesprawiedliwo\u015b\u0107”. Dzisiaj „New York Times” i „Wall Street Journal” poinformowa\u0142y o pozas\u0105dowej ugodzie, na podstawie kt\u00f3rej niewinnie skazanym wyp\u0142aci si\u0119 po milionie dolar\u00f3w za ka\u017cdy rok sp\u0119dzony w wi\u0119zieniu – w sumie oko\u0142o 40 mln. Ugoda musi by\u0107 jeszcze zatwierdzona przez s\u0105d federalny, ale przewiduje si\u0119, \u017ce b\u0119dzie to tylko formalno\u015bci\u0105.<\/p>\n gazeta.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Pi\u0119ciu Afroamerykan\u00f3w z Harlemu, kt\u00f3rzy 24 lata temu zostali bezpodstawnie oskar\u017ceni i skazani za gwa\u0142t i pobicie bia\u0142ej kobiety, otrzyma 40 mln dol. odszkodowania od w\u0142adz Nowego Jorku. To fina\u0142 jednej z najg\u0142o\u015bniejszych spraw kryminalnych o podtek\u015bcie rasowym w historii Nowego Jorku. Wieczorem 19 kwietnia 1989 roku 28-letnia Trisha Meili, pracownica banku Solomon Brothers, biega\u0142a […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[12,13],"class_list":["post-2356","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-aktualnosci","tag-odszkodowanie","tag-zadoscuczynienie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2356","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2356"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2356\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2357,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2356\/revisions\/2357"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2356"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2356"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2356"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}