Re\u017cyser Andrzej \u017bu\u0142awski i wydawca jego ksi\u0105\u017cki pt. „Nocnik” maj\u0105 przeprosi\u0107 aktork\u0119 Weronik\u0119 Rosati i zap\u0142aci\u0107 jej 100 tys. z\u0142 zado\u015b\u0107uczynienia za mo\u017cliwo\u015b\u0107 identyfikowania fikcyjnej bohaterki ksi\u0105\u017cki z pow\u00f3dk\u0105 oraz przypisanie jej „cech obra\u017aliwych i fa\u0142szywych”. Taki prawomocny wyrok wyda\u0142 S\u0105d Apelacyjny w Warszawie w procesie o ochron\u0119 d\u00f3br osobistych, wytoczonym \u017bu\u0142awskiemu i jego wydawcy przez Rosati. SA oddali\u0142 apelacj\u0119 stron od wyroku I instancji z ubieg\u0142ego roku. Strony mog\u0105 jeszcze z\u0142o\u017cy\u0107 skarg\u0119 kasacyjn\u0105 do S\u0105du Najwy\u017cszego.<\/p>\n
– Nie ma niczym nieograniczonej wolno\u015bci s\u0142owa; tworz\u0105c, nie mo\u017cna narusza\u0107 d\u00f3br osobistych, co ra\u017c\u0105co nast\u0105pi\u0142o w tej sprawie – m\u00f3wi\u0142 s\u0119dzia SA Jerzy Paszkowski. – Postacie literackie nie maj\u0105 d\u00f3br osobistych – powiedzia\u0142 adwokat wydawcy mec. Jerzy Naumann, zapowiadaj\u0105c skarg\u0119 do SN. Reprezentuj\u0105cy pow\u00f3dk\u0119 mec. Maciej Lach przekaza\u0142 natomiast, \u017ce raczej nie b\u0119dzie sk\u0142ada\u0142 skargi do SN.<\/p>\n
W pozwie Rosati \u017c\u0105da\u0142a od pozwanych 200 tys. z\u0142 zado\u015b\u0107uczynienia, przeprosin w mediach za naruszenie jej prawa do prywatno\u015bci i godno\u015bci jako kobiety oraz zaprzestania dalszego naruszania jej d\u00f3br osobistych. Chcia\u0142a te\u017c usuni\u0119cia fragment\u00f3w ksi\u0105\u017cki, kt\u00f3re mia\u0142y jej dotyczy\u0107, z ewentualnych dalszych wyda\u0144 albo nawet zakazu jej rozpowszechniania.<\/p>\n
„Wiele fakt\u00f3w z \u017cycia bohaterki pozwala j\u0105 jednoznacznie zidentyfikowa\u0107”<\/strong><\/p>\n Proces toczy\u0142 si\u0119 od 2010 r. za zamkni\u0119tymi drzwiami. Prawnicy pow\u00f3dki dowodzili, \u017ce w \u015bmia\u0142ej obyczajowo ksi\u0105\u017cce \u017bu\u0142awskiego przytoczono wiele fakt\u00f3w i zdarze\u0144 pozwalaj\u0105cych rozpozna\u0107 ich klientk\u0119 w postaci Esterki. Zauwa\u017cono to m.in. w recenzjach, gdzie pisano, \u017ce \u017bu\u0142awski przez pewien czas mia\u0142 si\u0119 spotyka\u0107 z Rosati.<\/p>\n Pozwani wnosili o oddalenie pow\u00f3dztwa. Podkre\u015blali, \u017ce dane pow\u00f3dki nie padaj\u0105 w ksi\u0105\u017cce, a postacie literackie nie mog\u0105 by\u0107 u\u017cywane do wytaczania proces\u00f3w, bo zniewala\u0142oby to wolno\u015b\u0107 artysty. \u017bu\u0142awski m\u00f3wi\u0142, \u017ce Esterka nie jest to\u017csama z Rosati, kt\u00f3ra „sama zg\u0142asza si\u0119 na ochotnika”. – Wiele fakt\u00f3w z \u017cycia bohaterki pozwala j\u0105 jednoznacznie zidentyfikowa\u0107 – replikowa\u0142 adwokat pow\u00f3dki mec. Lach.<\/p>\n – „Nocnik” jest powie\u015bci\u0105 udaj\u0105c\u0105 dziennik, a nie dziennikiem udaj\u0105cym powie\u015b\u0107; nie mo\u017cna uto\u017csamia\u0107 autora z narratorem ani postaci z \u017cywymi osobami – m\u00f3wi\u0142a w 2013 r. w s\u0105dzie bieg\u0142a prof. Gra\u017cyna Borkowska, historyk literatury. – Narrator nie musi wypowiada\u0107 opinii autora. Gdyby tak by\u0142o, setki artyst\u00f3w stawa\u0142oby przed s\u0105dami – doda\u0142a.<\/p>\n Wcze\u015bniej S\u0105d Okr\u0119gowy uwzgl\u0119dni\u0142 pozew w zasadniczej cz\u0119\u015bci<\/strong><\/p>\n W lutym ub.r. S\u0105d Okr\u0119gowy w Warszawie uwzgl\u0119dni\u0142 pozew w zasadniczej cz\u0119\u015bci – uzna\u0142, \u017ce dosz\u0142o do naruszenia d\u00f3br osobistych pow\u00f3dki. Uzasadnienie wyroku utajniono. SO nakaza\u0142 pozwanym opublikowanie w „Fakcie” i „Gazecie Wyborczej” przeprosin za to, \u017ce fikcyjnej bohaterce ksi\u0105\u017cki nadano cechy pozwalaj\u0105ce zidentyfikowa\u0107 j\u0105 jako pow\u00f3dk\u0119 i przypisa\u0107 jej tre\u015bci obra\u017aliwe i fa\u0142szywe.<\/p>\n SO nie uwzgl\u0119dni\u0142 za\u015b wniosku pow\u00f3dki o wykre\u015blenie inkryminowanych fragment\u00f3w z ponad 600-stronicowej ksi\u0105\u017cki. Pozew kwestionowa\u0142 tre\u015bci znajduj\u0105ce si\u0119 na 160 stronach.<\/p>\n Apelacje z\u0142o\u017cy\u0142a w\u00f3wczas i strona pozwana (chc\u0105c oddalenia pow\u00f3dztwa), i strona powodowa (wnosz\u0105c o zakaz publikowania fragment\u00f3w ksi\u0105\u017cki oraz o 200 tys. z\u0142 zado\u015b\u0107uczynienia).<\/p>\n „Co czuje kobieta, o kt\u00f3rej by\u0142y partner pisze tak, jak pisze?”<\/strong><\/p>\n Adwokaci pozwanych m\u00f3wili w SA, \u017ce przeci\u0119tny odbiorca nie zna zdarze\u0144 z prywatnego \u017cycia pow\u00f3dki, z kt\u00f3r\u0105 Esterka ma by\u0107 to\u017csama. – Autor nie mo\u017ce odpowiada\u0107 za to, \u017ce popularne portale dokona\u0142y takiego uto\u017csamienia – m\u00f3wili. Wed\u0142ug nich odpowiada\u0107 powinny portale. Utrzymanie wyroku zagra\u017ca\u0142oby wolno\u015bci artyst\u00f3w – dowodzili.<\/p>\n Mec. Lach podkre\u015bla\u0142, \u017ce sam autor zeznawa\u0142, i\u017c jego ksi\u0105\u017cka to dziennik oparty na faktach. – Daty, spotkania, sytuacje rodzinne s\u0105 prawdziwe – doda\u0142, co sprawia, \u017ce „czytelnik uto\u017csamia autora z narratorem”. Lach pyta\u0142 retorycznie s\u0105d, co czuje kobieta, o „kt\u00f3rej by\u0142y partner pisze tak, jak pisze”. Jego zdaniem oddalenie pozwu oznacza\u0142oby, \u017ce mo\u017cna ka\u017cdego bezkarnie obra\u017ca\u0107, byleby w „spos\u00f3b artystyczny, cho\u0107by heksametrem”.<\/p>\n SA uzna\u0142 wyrok SO za s\u0142uszny, a obie apelacje za niezasadne. Jak m\u00f3wi\u0142 s\u0119dzia Paszkowski, uzasadniaj\u0105c wyrok, w ksi\u0105\u017cce identyfikowalni s\u0105 zar\u00f3wno pow\u00f3dka, jak i pozwany. – Autor nie dokona\u0142 \u017cadnych zabieg\u00f3w, by posta\u0107 Esterki zakodowa\u0107 i nie pozwoli\u0107 na jej \u0142atw\u0105 identyfikacj\u0119 – doda\u0142.<\/p>\n Wed\u0142ug SA ksi\u0105\u017cka nadaje pow\u00f3dce bardzo wiele cech, kt\u00f3re stawiaj\u0105 j\u0105 w negatywnym \u015bwietle – z czym ona si\u0119 nie zgadza i kt\u00f3re s\u0105 nieprawdziwe. S\u0119dzia wymieni\u0142 takie cechy Esterki, jak robienie kariery „przez \u0142\u00f3\u017cko”, brak wiedzy i oczytania, brak norm moralnych, rozwi\u0105z\u0142o\u015b\u0107. – Opisy scen intymnych s\u0105 wulgarne – doda\u0142 s\u0119dzia. Zdaniem SA ksi\u0105\u017cka powsta\u0142a na fali „zainteresowania medi\u00f3w zwi\u0105zkiem starszego m\u0119\u017cczyzny z m\u0142od\u0105 aktork\u0105” i dotyczy\u0142a „niedawnych zdarze\u0144”, co wykorzystano m.in. w promocji „Nocnika”.<\/p>\n „Zado\u015b\u0107uczynienie jest adekwatne do ogromu wyrz\u0105dzonej szkody”<\/strong><\/p>\n SA uzna\u0142, \u017ce nie ma znaczenia, jakim rodzajem literackim jest ta ksi\u0105\u017cka. – Istotny jest jej odbi\u00f3r przez przeci\u0119tnego czytelnika, kt\u00f3ry identyfikuje Esterk\u0119 z pow\u00f3dk\u0105, a nie jest w stanie odr\u00f3\u017cni\u0107, co o niej jest prawd\u0105, a co fikcj\u0105 – doda\u0142 s\u0119dzia. Zdaniem SA wysoko\u015b\u0107 zado\u015b\u0107uczynienia jest adekwatna do „ogromu wyrz\u0105dzonej szkody” i spe\u0142nia „rol\u0119 prewencyjn\u0105”.<\/p>\n W 2010 r. s\u0105d zakaza\u0142 dalszego rozpowszechniania „Nocnika” – a\u017c do prawomocnego zako\u0144czenia procesu. SA uzna\u0142, \u017ce skoro zakaz wydano ju\u017c po wykupieniu niemal ca\u0142ego nak\u0142adu, to nie ma potrzeby zakazywania wydawania, bo „skutek ju\u017c nast\u0105pi\u0142”. – Gdyby pozwani chcieli za\u015b wznowi\u0107 ksi\u0105\u017ck\u0119, musz\u0105 mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107 znacznie wi\u0119kszej sankcji za kolejne naruszenie d\u00f3br pow\u00f3dki – doda\u0142 s\u0119dzia Paszkowski.<\/p>\n \u017bu\u0142awski (ur. w 1940 r. we Lwowie) to re\u017cyser, pisarz, scenarzysta i aktor. Zadebiutowa\u0142 w 1971 r. filmem „Trzecia cz\u0119\u015b\u0107 nocy”. Po wstrzymaniu przez cenzur\u0119 jego filmu „Diabe\u0142” z 1972 r., wyjecha\u0142 do Francji, gdzie kr\u0119ci\u0142 filmy m.in. z udzia\u0142em Romy Schneider i Isabelle Adjani. Rosati (ur. 1984) to aktorka, c\u00f3rka b. szefa MSZ Dariusza Rosatiego.<\/p>\n gazeta.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Re\u017cyser Andrzej \u017bu\u0142awski i wydawca jego ksi\u0105\u017cki pt. „Nocnik” maj\u0105 przeprosi\u0107 aktork\u0119 Weronik\u0119 Rosati i zap\u0142aci\u0107 jej 100 tys. z\u0142 zado\u015b\u0107uczynienia za mo\u017cliwo\u015b\u0107 identyfikowania fikcyjnej bohaterki ksi\u0105\u017cki z pow\u00f3dk\u0105 oraz przypisanie jej „cech obra\u017aliwych i fa\u0142szywych”. Taki prawomocny wyrok wyda\u0142 S\u0105d Apelacyjny w Warszawie w procesie o ochron\u0119 d\u00f3br osobistych, wytoczonym \u017bu\u0142awskiemu i jego wydawcy […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[12,13],"class_list":["post-2536","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-aktualnosci","tag-odszkodowanie","tag-zadoscuczynienie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2536","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2536"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2536\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2537,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2536\/revisions\/2537"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2536"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2536"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2536"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}