Pomimo ugody zawartej z poszkodowanym, ubezpieczyciel pozostanie zobligowany do zap\u0142aty odszkodowania, je\u015bli poszkodowany skieruje swe \u017c\u0105danie wprost do sprawcy – wynika z wyroku S\u0105du Najwy\u017cszego oddalaj\u0105cego skarg\u0119 kasacyjn\u0105 zak\u0142adu ubezpiecze\u0144.<\/p>\n\n\n\n
Wyrok zosta\u0142 w\u0142a\u015bnie opublikowany na stronie SN, cho\u0107 zapad\u0142 niemal rok temu – 22 pa\u017adziernika 2021 r. (I CSKP 76\/21).<\/p>\n\n\n\n
Sprawa dotyczy\u0142a wypadku drogowego z 2003 r., w kt\u00f3rym zgin\u0119\u0142a kobieta. Sprawc\u00f3w by\u0142o dw\u00f3ch. Obaj mieli ubezpieczenie OC, ale u r\u00f3\u017cnych ubezpieczycieli. M\u0105\u017c i dwoje dzieci ofiary wyst\u0105pili do ubezpieczyciela jednego ze sprawc\u00f3w, Tomasza D., o odszkodowanie i zado\u015b\u0107uczynienie za krzywd\u0119 doznan\u0105 wskutek utraty bliskiej osoby.<\/p>\n\n\n\n
Towarzystwo ubezpieczeniowe przyzna\u0142o poszkodowanym 50 tys. z\u0142, ale tylko z tytu\u0142u odszkodowania. Bliscy ofiary wnie\u015bli wi\u0119c do s\u0105du pozew o zado\u015b\u0107uczynienie. Podczas post\u0119powania do sprawy przyst\u0105pi\u0142 w charakterze interwenienta ubocznego po stronie pozwanego nast\u0119pca prawny ubezpieczyciela drugiego sprawcy wypadku.<\/p>\n\n\n\n
S\u0105d Okr\u0119gowy zas\u0105dzi\u0142 od pozwanego na rzecz wdowca i dzieci po 80 tys. z\u0142 wraz z odsetkami tytu\u0142em zado\u015b\u0107uczynienia. Pozwany i interwenient uboczny z\u0142o\u017cyli apelacje od tego orzeczenia.<\/p>\n\n\n\n
S\u0105d Apelacyjny ustali\u0142, \u017ce w 2006 r. jeden z powod\u00f3w – m\u0105\u017c ofiary – zawar\u0142 z poprzednikiem prawnym interwenienta ubocznego ugod\u0119: otrzyma\u0142 od niego 50 tys. z\u0142 odszkodowania za pogorszenie si\u0119 sytuacji \u017cyciowej i zrzek\u0142 si\u0119 wszelkich dalszych roszcze\u0144 w stosunku do sprawcy, jak i do jego ubezpieczyciela. S\u0105d Apelacyjny uzna\u0142 jednak, \u017ce ugoda dotyczy wy\u0142\u0105cznie odszkodowania, natomiast nie wyklucza dochodzenia przez powoda zap\u0142aty zado\u015b\u0107uczynienia. Orzek\u0142, \u017ce \u017c\u0105danie powod\u00f3w jest uzasadnione w zakresie kwot zas\u0105dzonych przez S\u0105d Okr\u0119gowy.<\/p>\n\n\n\n
Zak\u0142ad ubezpiecze\u0144 dzia\u0142aj\u0105cy jako interwenient uboczny z\u0142o\u017cy\u0142 skarg\u0119 kasacyjn\u0105 od tego wyroku. Powo\u0142a\u0142 si\u0119 na fakt zawarcia z powodem ugody, w kt\u00f3rej dosz\u0142o do zrzeczenia si\u0119 dalszych roszcze\u0144 wzgl\u0119dem jego poprzednika prawnego.<\/p>\n\n\n\n
SN oddali\u0142 skarg\u0119.<\/strong><\/p>\n\n\n\n – Kwestia skutk\u00f3w tej ugody nie mog\u0142a prze\u0142o\u017cy\u0107 si\u0119 na zmian\u0119 zaskar\u017conego wyroku, dotycz\u0105cego zas\u0105dzenia zado\u015b\u0107uczynienia od pozwanego (drugiego z ubezpieczycieli), a nie od skar\u017c\u0105cego, czyli interwenienta ubocznego. Aktywno\u015b\u0107 procesowa interwenienta ubocznego, aby by\u0142a procesowo skuteczna, nie powinna odnosi\u0107 si\u0119 do stosunku prawnego istniej\u0105cego mi\u0119dzy nim i stron\u0105 przeciwn\u0105, lecz musi dotyczy\u0107 rzeczywistego przedmiotu sprawy, czyli roszczenia dochodzonego przez powoda od pozwanego – uzna\u0142 SN.<\/p>\n\n\n\n Przypomnia\u0142 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce dwaj kieruj\u0105cy pojazdami, b\u0119d\u0105cy wsp\u00f3\u0142sprawcami wypadku, odpowiadaj\u0105 za szkod\u0119 wyrz\u0105dzon\u0105 ruchem pojazd\u00f3w solidarnie. Z kolei ubezpieczyciele, kt\u00f3rych ze sprawcami \u0142\u0105cz\u0105 umowy ubezpieczenia komunikacyjnego OC, ponosz\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 in solidum (solidarno\u015b\u0107 niew\u0142a\u015bciwa), gdy\u017c nie istnieje przepis, kt\u00f3ry w opisanej sytuacji wprowadza\u0142by mi\u0119dzy nimi odpowiedzialno\u015b\u0107 solidarn\u0105. Do rozlicze\u0144 mi\u0119dzy tymi ubezpieczycielami stosuje si\u0119 przepisy o zobowi\u0105zaniach solidarnych.<\/p>\n\n\n\n W uzasadnieniu wyroku SN wyja\u015bni\u0142 tak\u017ce istotn\u0105 kwesti\u0119 skutk\u00f3w zawarcia przez poszkodowanego ugody z ubezpieczycielem.<\/p>\n\n\n\n – Zwolnienie ubezpieczyciela z d\u0142ugu, nast\u0119puj\u0105ce w ugodzie zawartej przez tego ubezpieczyciela z poszkodowanym, powoduje, i\u017c wygasa przys\u0142uguj\u0105ce uprzednio poszkodowanemu roszczenie o zap\u0142at\u0119 odszkodowania (zado\u015b\u0107uczynienia) bezpo\u015brednio od ubezpieczyciela (tzw. actio directa). Umowa ugody, jako wywieraj\u0105ca skutki prawne tylko mi\u0119dzy jej stronami, nie powoduje jednak zwolnienia ubezpieczyciela z odpowiedzialno\u015bci, kt\u00f3r\u0105 przyj\u0105\u0142 on na siebie w umowie ubezpieczenia OC wzgl\u0119dem ubezpieczonego – wskaza\u0142 SN.<\/p>\n\n\n\n Je\u015bli zatem poszkodowany wyst\u0105pi formalnie z \u017c\u0105daniem do sprawcy szkody, to ubezpieczyciel wci\u0105\u017c b\u0119dzie zobligowany do zap\u0142aty odszkodowania, tyle \u017ce w ramach realizacji swego obowi\u0105zku wynikaj\u0105cego z umowy ubezpieczenia OC.<\/p>\n\n\n\n – W takiej sytuacji ugoda nie zwalnia sprawcy szkody z odpowiedzialno\u015bci, a tym bardziej \u2013 nie zwalnia z odpowiedzialno\u015bci wsp\u00f3\u0142sprawcy szkody ani jego ubezpieczyciela – wyja\u015bni\u0142 SN.<\/p>\n\n\n\n sygn. akt \u200bI CSKP 76\/21<\/p>\n\n\n\n rp.pl<\/p>\n\n\n\n\t\t