S\u0105d Najwy\u017cszy w postanowieniu z 17 sierpnia 2026 r., sygn. I CSK 127\/25, przypomnia\u0142 bardzo istotn\u0105 zasad\u0119 dotycz\u0105c\u0105 dochodzenia odszkodowania za szkod\u0119 wyrz\u0105dzon\u0105 wydaniem niezgodnej z prawem decyzji administracyjnej.<\/p>\n\n\n\n
Sprawa dotyczy\u0142a roszczenia przeciwko gminie. Pow\u00f3d twierdzi\u0142, \u017ce wskutek decyzji prezydenta miasta utraci\u0142 uprawnienia do wykonywania zawodu diagnosty samochodowego i poni\u00f3s\u0142 z tego tytu\u0142u szkod\u0119.<\/p>\n\n\n\n
S\u0105d Najwy\u017cszy odm\u00f3wi\u0142 przyj\u0119cia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zaakcentowa\u0142 znaczenie art. 417\u00b9 \u00a7 2 Kodeksu cywilnego.<\/p>\n\n\n\n
Najpierw trzeba stwierdzi\u0107 niezgodno\u015b\u0107 decyzji z prawem<\/strong><\/p>\n\n\n\n W przypadku szkody wyrz\u0105dzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia albo ostatecznej decyzji administracyjnej mo\u017cliwo\u015b\u0107 \u017c\u0105dania odszkodowania jest co do zasady uzale\u017cniona od wcze\u015bniejszego stwierdzenia niezgodno\u015bci tego rozstrzygni\u0119cia z prawem we w\u0142a\u015bciwym post\u0119powaniu.<\/p>\n\n\n\n Oznacza to, \u017ce s\u0105d rozpoznaj\u0105cy p\u00f3\u017aniej spraw\u0119 o odszkodowanie nie mo\u017ce zast\u0105pi\u0107 w\u0142a\u015bciwego trybu kontroli decyzji administracyjnej i samodzielnie przes\u0105dzi\u0107, \u017ce by\u0142a ona bezprawna.<\/p>\n\n\n\n Poszkodowany powinien wcze\u015bniej uzyska\u0107 wymagany prejudykat, czyli rozstrzygni\u0119cie stwierdzaj\u0105ce niezgodno\u015b\u0107 decyzji z prawem, chyba \u017ce przepis szczeg\u00f3lny przewiduje odmienny mechanizm.<\/p>\n\n\n\n Samo wykazanie szkody nie wystarczy<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ma to bardzo du\u017ce znaczenie procesowe.<\/p>\n\n\n\n Nawet je\u017celi osoba dochodz\u0105ca odszkodowania potrafi dok\u0142adnie wykaza\u0107 wysoko\u015b\u0107 poniesionej szkody, utracone dochody czy inne konsekwencje wadliwej decyzji, brak wymaganego prejudykatu mo\u017ce uniemo\u017cliwi\u0107 skuteczne dochodzenie roszczenia.<\/p>\n\n\n\n S\u0105d odszkodowawczy nie powinien bowiem przechodzi\u0107 do badania wysoko\u015bci szkody i zwi\u0105zku przyczynowego, je\u017celi nie zosta\u0142a wcze\u015bniej spe\u0142niona podstawowa przes\u0142anka odpowiedzialno\u015bci wynikaj\u0105ca z art. 417\u00b9 \u00a7 2 k.c.<\/p>\n\n\n\n Znaczenie dla pozw\u00f3w przeciwko Skarbowi Pa\u0144stwa i samorz\u0105dom<\/strong><\/p>\n\n\n\n Orzeczenie ma praktyczne znaczenie dla wszystkich spraw, w kt\u00f3rych szkoda jest wi\u0105zana z wydaniem decyzji administracyjnej przez organ pa\u0144stwowy albo jednostk\u0119 samorz\u0105du terytorialnego.<\/p>\n\n\n\n Przed wniesieniem pozwu nale\u017cy wi\u0119c w pierwszej kolejno\u015bci ustali\u0107, czy istnieje wymagane prawem rozstrzygni\u0119cie stwierdzaj\u0105ce niezgodno\u015b\u0107 decyzji z prawem.<\/p>\n\n\n\n Dopiero p\u00f3\u017aniej mo\u017cna przej\u015b\u0107 do analizy kolejnych przes\u0142anek odpowiedzialno\u015bci, w tym szkody, adekwatnego zwi\u0105zku przyczynowego i wysoko\u015bci nale\u017cnego odszkodowania.<\/p>\n\n\n\n Postanowienie SN z 17 sierpnia 2026 r., I CSK 127\/25, jest kolejnym przypomnieniem, \u017ce w sprawach dotycz\u0105cych odpowiedzialno\u015bci za w\u0142adz\u0119 publiczn\u0105 prawid\u0142owe przygotowanie drogi procesowej mo\u017ce mie\u0107 r\u00f3wnie du\u017ce znaczenie jak samo wykazanie rozmiaru szkody.<\/p>\n\n\n\n\t\t