Nawet je\u015bli nie b\u0119dzie ju\u017c w\u0105tpliwo\u015bci, na jakiej podstawie przyznawa\u0107 zado\u015b\u0107uczynienie za nieudane wakacje, to nadal b\u0119d\u0105 w\u0105tpliwo\u015bci, czy takie same prawa przys\u0142uguj\u0105 klientom firm fotograficznych, krawieckich, kurierskich czy innych.<\/p>\n
Sp\u00f3r o zado\u015b\u0107uczynienie<\/strong><\/p>\n W artykule „Trudno wygra\u0107 z biurem podr\u00f3\u017cy w s\u0105dzie” opisywali\u015bmy sytuacj\u0119, w kt\u00f3rej s\u0105d, mimo \u017ce tury\u015bci mieli urlop rodem z sennego koszmaru (m.in. odpadaj\u0105ce kafelki w \u0142azience, zawilgocone pokoje i woda wlewaj\u0105ca si\u0119 z balkonu), oddali\u0142 ich roszczenie o zado\u015b\u0107uczynienie.<\/p>\n Warszawski s\u0105d argumentowa\u0142, \u017ce nie ma takiego dobra osobistego jak prawo do niezak\u0142\u00f3conego urlopu. Podnosi\u0142 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce zado\u015b\u0107uczynienia mo\u017cna domaga\u0107 si\u0119 tylko przy tzw. deliktach, tymczasem poszkodowanego z biurem podr\u00f3\u017cy \u0142\u0105czy\u0142 kontrakt.<\/p>\n Dwa rodzaje odpowiedzialno\u015bci<\/strong><\/p>\n Przypomnijmy, \u017ce w prawie cywilnym s\u0105 dwie podstawy powstawania odpowiedzialno\u015bci odszkodowawczej – deliktowa i kontraktowa.<\/p>\n Odpowiedzialno\u015b\u0107 deliktowa (z czyn\u00f3w niedozwolonych), ma miejsce wtedy, gdy kto\u015b ze swojej winy wyrz\u0105dzi\u0142 nam szkod\u0119, np. zniszczy\u0142 nale\u017c\u0105c\u0105 do nas ksi\u0105\u017ck\u0119 lub spowodowa\u0142 wypadek, w kt\u00f3rym zostali\u015bmy ranni. Ze sprawc\u0105 szkody \u0142\u0105czy nas nie umowa, ale czyn, kt\u00f3ry t\u0119 szkod\u0119 wywo\u0142a\u0142.<\/p>\n W takiej sytuacji ustawodawca przewidzia\u0142 mo\u017cliwo\u015b\u0107 \u017c\u0105dania nie tylko odszkodowania, ale r\u00f3wnie\u017c – w okre\u015blonych przypadkach – zado\u015b\u0107uczynienia.<\/p>\n Przy odpowiedzialno\u015bci kontraktowej jest inaczej. Je\u015bli np. um\u00f3wimy si\u0119 z krawcow\u0105 na uszycie sukni \u015blubnej i us\u0142uga nigdy nie zostanie wykonania, to mo\u017cemy si\u0119 domaga\u0107 tylko i wy\u0142\u0105cznie odszkodowania. Za nerwy i stracony czas nikt nam nie zap\u0142aci.<\/p>\n Dlatego te\u017c s\u0105dy przez lata oddala\u0142y roszczenia o „zmarnowany urlop”. Przyk\u0142adem jest wyrok s\u0105du powiatowego dla m.st. Warszawy z 11 listopada 1967 r. (sygn. XC 2687\/67). S\u0105d stwierdzi\u0142 w nim kategorycznie, \u017ce „\u017c\u0105danie odszkodowania za utracony wypoczynek nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawnych”.<\/p>\n Podobnie wypowiedzia\u0142 si\u0119 S\u0105d Najwy\u017cszy w uchwale z 25 lutego 1986 r. (sygn. III CZP 2\/86).<\/p>\n ETS inaczej<\/strong><\/p>\n Podej\u015bcie polskich s\u0105d\u00f3w zacz\u0119\u0142o si\u0119 zmienia\u0107 po wyroku Europejskiego Trybuna\u0142u Sprawiedliwo\u015bci w Luksemburgu, w kt\u00f3rym ten zajmowa\u0142 si\u0119 kwesti\u0105 zado\u015b\u0107uczynienia za „zmarnowany urlop” rozpoznaj\u0105c spraw\u0119 Simone Leitner v. TUI Deutschland (European Court Reports 2002, Case C-168\/00).<\/p>\n Chodzi\u0142o o rozstrzygni\u0119cie, czy poj\u0119cie szkody z art. 5 dyrektywy EWG 90\/314 o podr\u00f3\u017cach turystycznych za cen\u0119 zrycza\u0142towan\u0105 obejmuje tylko i wy\u0142\u0105cznie szkod\u0119 maj\u0105tkow\u0105, czy te\u017c daje r\u00f3wnie\u017c podstaw\u0119 do wyp\u0142acenia zado\u015b\u0107uczynienia za szkody moralne.<\/p>\n Zdaniem ETS dyrektywa zmierza do ochrony konsument\u00f3w, wobec czego art. 5 dyrektywy powinien by\u0107 interpretowany jako przyznaj\u0105cy konsumentom prawo do wynagrodzenia za szkody niemaj\u0105tkowe powsta\u0142e w wyniku niewykonania lub nienale\u017cytego wykonanie umowy.<\/p>\n Wyrok ETS jest istotny, bo wi\u0105\u017ce wszystkie s\u0105dy w Unii Europejskiej rozstrzygaj\u0105ce sprawy o zado\u015b\u0107uczynienie za zmarnowany urlop.<\/p>\n Na jakiej podstawie to zado\u015b\u0107uczynienie<\/strong><\/p>\n Wprawdzie pod wp\u0142ywem wyroku ETS linia orzecznicza w Polsce zacz\u0119\u0142a si\u0119 zmienia\u0107, ale s\u0105dy nadal maj\u0105 k\u0142opot z okre\u015bleniem, na jakiej podstawie prawnej zas\u0105dza\u0107 zado\u015b\u0107uczynienie.<\/p>\n Przyk\u0142adowo S\u0105d Rejonowy w Lublinie uznaj\u0105c za zasadne roszczenie klientek Atena Travel powo\u0142a\u0142 si\u0119 na art. 445 kodeksu cywilnego w zwi\u0105zku z art. 56 k.c.<\/p>\n Jednak w tej samej sprawie s\u0105d odwo\u0142awczy w Lublinie (sygn. II Ca 835\/07) stwierdzi\u0142, \u017ce samoistn\u0105 podstaw\u0105 zado\u015b\u0107uczynienia za zmarnowany urlop jest inny przepis – art. 11a ustawy o us\u0142ugach turystycznych (pisali\u015bmy o tym w artykule „Biuro podr\u00f3\u017cy zap\u0142aci za zmarnowany urlop”).<\/p>\n Jeszcze inn\u0105 podstaw\u0119 przyznania zado\u015b\u0107uczynienia wskazuje specjalista prawa turystycznego prof. dr hab. Miros\u0142aw Nesterowicz w publikacji „Prawo turystyczne”: \u201eje\u015bli s\u0105d polski uzna, \u017ce szkoda niemaj\u0105tkowa nast\u0105pi\u0142a, musi przyzna\u0107 zado\u015b\u0107uczynienie interpretuj\u0105c art. 471 kodeksu cywilnego zgodnie z wyk\u0142adni\u0105 art. 5 dyrektywy dokonan\u0105 przez ETS”.<\/p>\n Co dalej<\/strong><\/p>\n Nawet je\u015bli dojdzie do ujednolicenia linii orzeczniczej i s\u0105dy zaczn\u0105 przyznawa\u0107 roszczenia o odszkodowanie za straty moralne poniesione podczas urlopu, to mimo wszystko sytuacja b\u0119dzie schizofreniczna.<\/p>\n Oka\u017ce si\u0119 bowiem, \u017ce je\u015bli biuro podr\u00f3\u017cy zmarnuje nasz urlop, to otrzymamy za to wyr\u00f3wnanie. Natomiast w sytuacji, gdy przez niedbalstwo fotografa nie b\u0119dziemy mieli zdj\u0119\u0107 ze \u015blubu, to dostaniemy tylko odszkodowanie. O pieni\u0105dzach za nerwy i utracon\u0105 pami\u0105tk\u0119 nie b\u0119dzie mowy, bo brakuje podstawy prawnej.<\/p>\n Jedynym wyj\u015bciem by\u0142yby zmiany w kodeksie cywilnym, kt\u00f3re dopuszcza\u0142yby zas\u0105dzanie odszkodowania za szkod\u0119 niemaj\u0105tkow\u0105 przy odpowiedzialno\u015bci kontraktowej.<\/p>\n S\u0142owniczek<\/strong><\/p>\n Odszkodowanie<\/strong> – to wyr\u00f3wnanie szkody maj\u0105tkowej, czyli strat jakie ponie\u015bli\u015bmy w wyniku dzia\u0142ania lub zaniechania sprawcy. Mo\u017ce ono obejmowa\u0107 r\u00f3wnie\u017c utracone korzy\u015bci, jakie osi\u0105gn\u0119liby\u015bmy, gdyby nam szkody nie wyrz\u0105dzono.<\/p>\n Zado\u015b\u0107uczynienie<\/strong> – to wyr\u00f3wnanie za wyrz\u0105dzon\u0105 krzywd\u0119 (szkod\u0119 niemaj\u0105tkow\u0105, straty moralne). Jego cech\u0105 charakterystyczn\u0105 jest to, \u017ce niezmiernie trudno je oszacowa\u0107. Tytu\u0142em przyk\u0142adu je\u015bli wskutek b\u0142\u0119du lekarskiego nast\u0105pi\u0142a \u015bmier\u0107 dziecka, to wycena krzywdy rodzic\u00f3w jest niezmiernie trudn\u0105 kwesti\u0105.<\/p>\n „Rz” Online<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Nie ma zgody co do tego, czy opr\u00f3cz pieni\u0119dzy za rzeczywiste szkody, niezadowolony turysta mo\u017ce domaga\u0107 si\u0119 zado\u015b\u0107uczynienia za zmarnowany urlop.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[12,13],"class_list":["post-550","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-aktualnosci","tag-odszkodowanie","tag-zadoscuczynienie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/550","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=550"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/550\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":551,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/550\/revisions\/551"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=550"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=550"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=550"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}