Odnosz\u0105c si\u0119 do problematyki sytuacji tzw. podw\u00f3jnego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazd\u00f3w mechanicznych w niniejszym tek\u015bcie przedstawiamy wyja\u015bnienie obowi\u0105zuj\u0105cych w tej kwestii regulacji prawnych.<\/p>\n
Celem obecnej regulacji prawnej jest zapewnienie ci\u0105g\u0142o\u015bci ochrony ubezpieczeniowej posiadaczowi pojazdu co w praktyce oznacza automatyczne zawarcie umowy ubezpieczenia OC na kolejny rok, w przypadku, gdy ten nie wypowie jej w ustawowym terminie (art. 28) oraz mo\u017cliwo\u015b\u0107 korzystania przez nabywc\u0119 pojazdu z umowy OC zbywcy do ko\u0144ca okresu ubezpieczenia, na kt\u00f3ry umowa zosta\u0142a zawarta (art. 31).<\/p>\n
Zgodnie z art. 28 pkt 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowi\u0105zkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U. Nr 124, poz. 1152 z p\u00f3\u017an. zm), „je\u017celi posiadacz pojazdu mechanicznego nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c na jeden dzie\u0144 przed up\u0142ywem okresu 12 miesi\u0119cy, na kt\u00f3ry umowa ubezpieczenia OC posiadaczy pojazd\u00f3w mechanicznych zosta\u0142a zawarta, nie powiadomi na pi\u015bmie zak\u0142adu ubezpiecze\u0144 o jej wypowiedzeniu, uwa\u017ca si\u0119, \u017ce zosta\u0142a zawarta nast\u0119pna umowa na kolejne 12 miesi\u0119cy (…)” . Zapis ten w praktyce skutkuje tym, i\u017c w razie niewypowiedzenia umowy ubezpieczenia OC u dotychczasowego ubezpieczyciela nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c na jeden dzie\u0144 przed up\u0142ywem okresu, na kt\u00f3ry zosta\u0142a zawarta, oraz zawarcia w innym zak\u0142adzie ubezpiecze\u0144 kolejnej umowy ubezpieczenia OC, posiadacz ten zostaje obj\u0119ty ochron\u0105 ubezpieczeniow\u0105 w ka\u017cdym z zak\u0142ad\u00f3w: dotychczasowym zak\u0142adzie oraz u kolejnego ubezpieczyciela. Konsekwencj\u0105 takiego stanu rzeczy jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 wyst\u0105pienia z \u017c\u0105daniem zap\u0142aty sk\u0142adki przez ka\u017cdy z zak\u0142ad\u00f3w ubezpiecze\u0144. Innymi negatywnymi skutkami takiego stanu rzeczy jest r\u00f3wnie\u017c niemo\u017cliwo\u015b\u0107 wcze\u015bniejszego lub znaczne utrudnienie (przed up\u0142ywem 12- to miesi\u0119cznego okresu) rozwi\u0105zania automatycznie zawartej na kolejne 12 miesi\u0119cy umowy ubezpieczenia, co wynika z kolei z art. 33 ustawy o ubezpieczeniach obowi\u0105zkowych, o czym szczeg\u00f3\u0142owo mowa poni\u017cej.<\/p>\n
Problem podw\u00f3jnego ubezpieczenia pojawia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w zwi\u0105zku ze stosowaniem przepisu art. 31 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniach obowi\u0105zkowych, kt\u00f3ry wskazuje, i\u017c: „w razie zbycia pojazdu mechanicznego, kt\u00f3rego posiadacz zawar\u0142 umow\u0119 ubezpieczenia OC posiadaczy pojazd\u00f3w mechanicznych, na nabywc\u0119 pojazdu przechodz\u0105 prawa i obowi\u0105zki zbywcy wynikaj\u0105ce z tej umowy. Umowa ubezpieczenia ulega rozwi\u0105zaniu z up\u0142ywem okresu, na kt\u00f3ry zosta\u0142a zawarta, chyba \u017ce nabywca wypowie j\u0105 przed up\u0142ywem 30 dni od dnia nabycia pojazdu mechanicznego” . Tak wi\u0119c w sytuacji sprzeda\u017cy ubezpieczonego pojazdu, spotykamy si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z ryzykiem „wpadni\u0119cia” w pu\u0142apk\u0119 podw\u00f3jnego ubezpieczenia. W przypadku bowiem, kiedy nabywca pojazdu zawrze umow\u0119 ubezpieczenia OC posiadaczy pojazd\u00f3w mechanicznych z kolejnym zak\u0142adem ubezpiecze\u0144, a nie dokona\u0142 wypowiedzenia takiej umowy zawartej przez zbywc\u0119 pojazdu z innym zak\u0142adem ubezpiecze\u0144, znajdzie si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w sytuacji, w kt\u00f3rej obydwa zak\u0142ady ubezpiecze\u0144 b\u0119d\u0105 mog\u0142y za\u017c\u0105da\u0107 od nabywcy zap\u0142aty sk\u0142adki lub jej cz\u0119\u015bci. Trzeba doda\u0107, i\u017c wraz ze sprzeda\u017c\u0105 pojazdu, zbywca ka\u017cdorazowo ma obowi\u0105zek przekazania nabywcy dokument\u00f3w potwierdzaj\u0105cych zawarcie umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazd\u00f3w mechanicznych (zwykle b\u0119dzie to dokument polisy). Na zbywcy ci\u0105\u017cy r\u00f3wnie\u017c obowi\u0105zek powiadomienia zak\u0142adu ubezpiecze\u0144 w terminie 30 dni o fakcie zbycia pojazdu i o danych osobowych nabywcy (art. 32 ust.1). Jest to wa\u017cne gdy\u017c do czasu powiadomienia zak\u0142adu ubezpiecze\u0144 nabywca ze zbywc\u0105 ponosz\u0105 solidarnie odpowiedzialno\u015b\u0107 za uiszczenie nale\u017cnej sk\u0142adki (art. 32 ust. 3).<\/p>\n
W obecnym stanie prawnym, w sytuacji podw\u00f3jnego ubezpieczenia, przepisy nie przewiduj\u0105 wprost mo\u017cliwo\u015bci rozwi\u0105zania umowy ubezpieczenia przez posiadacza pojazdu z kt\u00f3rymkolwiek z zak\u0142ad\u00f3w ubezpiecze\u0144, w trakcie jej trwania. Zgodnie bowiem z dyspozycj\u0105 art. 33 ustawy o ubezpieczeniach obowi\u0105zkowych, rozwi\u0105zanie umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazd\u00f3w mechanicznych mo\u017cliwe jest jedynie w \u015bci\u015ble okre\u015blonych przypadkach, tj:<\/p>\n
Odnosz\u0105c si\u0119 jednak do w\/w pkt 1) nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, i\u017c umowa ubezpieczenia, kt\u00f3ra rozwi\u0105zuje si\u0119 z up\u0142ywem okresu, na kt\u00f3ry zosta\u0142a zawarta, je\u017celi nie zostanie wypowiedziana nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c na jeden dzie\u0144 przed up\u0142ywem jej okresu obowi\u0105zywania, skutkuje zawarciem kolejnej umowy ubezpieczenia OC, na nast\u0119pne 12 miesi\u0119cy. Podobnie w przypadku niewypowiedzenia umowy ubezpieczenia w ustawowym terminie przez osob\u0119, kt\u00f3ra naby\u0142a pojazd od zbywcy ubezpieczonego w zakresie tego ubezpieczenia, dojdzie do zawarcia kolejnej umowy ubezpieczenia, a tym samym, wezwania posiadacza pojazdu do zap\u0142aty sk\u0142adki z tego tytu\u0142u.<\/p>\n
W opinii Rzecznika Ubezpieczonych, pomimo przedstawionych powy\u017cej regulacji prawnych, konsument, w sytuacji podw\u00f3jnego ubezpieczenia, powinien mie\u0107 jednak mo\u017cliwo\u015b\u0107 rozwi\u0105zania jednej z um\u00f3w i z tych wzgl\u0119d\u00f3w Rzecznik zainicjowa\u0142 odpowiednie zmiany legislacyjne. Ponadto, mo\u017cna spotka\u0107 si\u0119 ze zdaniem, i\u017c je\u017celi posiadacz pojazdu mechanicznego jest chroniony dwiema umowami ubezpieczenia, to tylko jedna z tych um\u00f3w spe\u0142nia przes\u0142anki umowy ubezpieczenia obowi\u0105zkowego i podlega re\u017cimom art. 33 ustawy. Druga umowa, powinna by\u0107 tym samym traktowana jak dobrowolna, a w zwi\u0105zku z tym, posiadacz pojazdu mechanicznego ma prawo w ka\u017cdym momencie \u017c\u0105da\u0107 jej rozwi\u0105zania. Argumenty potwierdzaj\u0105ce takie stanowisko w tej kwestii, zosta\u0142y ostatnio opublikowane w Gazecie Prawnej . Dr Marcin Orlicki z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu – specjalista w zakresie ubezpiecze\u0144 – wskaza\u0142, i\u017c: „rozwi\u0105zanie jednej z um\u00f3w obowi\u0105zkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazd\u00f3w lub wielokrotnego ubezpieczenia uzale\u017cnione jest od woli stron. Maj\u0105 one swobod\u0119 w zakresie um\u00f3wienia si\u0119 o zako\u0144czeniu ubezpieczenia, je\u017celi tylko zapewnione pozostaje dalsze trwanie odpowiedzialno\u015bci kt\u00f3regokolwiek z ubezpieczycieli na poziomie minimalnej sumy gwarancyjnej i przez wymagany przez ustawodawc\u0119 czas. (…) Nale\u017cy bowiem uzna\u0107, \u017ce osoba, kt\u00f3ra ma polis\u0119 OC komunikacyjnego, ju\u017c spe\u0142ni\u0142a ci\u0105\u017c\u0105cy na niej obowi\u0105zek. Kolejna umowa ubezpieczenia OC nie jest wi\u0119c ju\u017c umow\u0105 ubezpieczenia obowi\u0105zkowego i nie stosuj\u0105 si\u0119 do niej ograniczenia dotycz\u0105ce jej rozwi\u0105zywania”.<\/p>\n
Ponadto, nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na przepis art. 812 \u00a7 4 kc, kt\u00f3ry wskazuje, i\u017c „je\u017celi umowa ubezpieczenia jest zawarta na okres d\u0142u\u017cszy ni\u017c sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy, ubezpieczaj\u0105cy ma prawo odst\u0105pienia od umowy ubezpieczenia, w terminie 30 dni, a w przypadku gdy ubezpieczaj\u0105cy jest przedsi\u0119biorc\u0105 w terminie 7 dni, od dnia zawarcia umowy” . Dr M. Orlicki uwa\u017ca, i\u017c przepis ten mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c stosowany w sytuacji tzw. podw\u00f3jnego ubezpieczenia: „w okresie bezpo\u015brednio po zawarciu umowy ubezpieczaj\u0105cy mo\u017ce od umowy odst\u0105pi\u0107, na co zgoda ubezpieczyciela nie jest wymagana” .<\/p>\n
Dodatkowym zagadnieniem, z kt\u00f3rym Rzecznik Ubezpieczonych spotyka si\u0119 w ramach omawianej praktyki jest t ermin z\u0142o\u017cenia o\u015bwiadczenia woli o wypowiedzeniu umowy. Nale\u017cy wskaza\u0107, i\u017c zgodnie z brzmieniem art. 28 ustawy o ubezpieczeniach obowi\u0105zkowych, w razie ch\u0119ci rozwi\u0105zania umowy ubezpieczenia u dotychczasowego ubezpieczyciela, posiadacz pojazdu powinien powiadomi\u0107 zak\u0142ad ubezpiecze\u0144 o wypowiedzeniu umowy ubezpieczenia na pi\u015bmie. Zdaniem Rzecznika Ubezpieczonych w kwestii terminu zawiadomienia zak\u0142adu ubezpiecze\u0144 o wypowiedzeniu umowy OC znajduje zastosowanie norma art. 61 k.c. tote\u017c o\u015bwiadczenie woli jest z\u0142o\u017cone z chwil\u0105, gdy dosz\u0142o do drugiej strony w taki spos\u00f3b, \u017ce mog\u0142a zapozna\u0107 si\u0119 z jego tre\u015bci\u0105. Oznacza to, \u017ce nale\u017cy skupi\u0107 si\u0119 na momencie, w kt\u00f3rym ubezpieczyciel m\u00f3g\u0142 zapozna\u0107 si\u0119 z tre\u015bci\u0105 wypowiedzenia, nie za\u015b samym z\u0142o\u017ceniem o\u015bwiadczenia woli. O\u015bwiadczenie o wypowiedzeniu umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazd\u00f3w mechanicznych powinno wi\u0119c dotrze\u0107 do zak\u0142adu ubezpiecze\u0144 nie p\u00f3\u017aniej, ni\u017c na jeden dzie\u0144 przed up\u0142ywem jej okresu, a w przypadku nabycia pojazdu, przed up\u0142ywem 30 dni od dnia nabycia pojazdu. Samo nadanie listu na poczcie we wskazanym w ustawie terminie nie oznacza, i\u017c umowa ubezpieczenia b\u0119dzie skutecznie wypowiedziana.<\/p>\n
Pragniemy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119, i\u017c Rzecznik Ubezpieczonych postuluje r\u00f3wnie\u017c zmiany przepis\u00f3w odnosz\u0105cych si\u0119 do momentu wypowiedzenia umowy ubezpieczenia w ustawowym terminie. Rzecznik Ubezpieczonych chcia\u0142by, aby za dat\u0119 z\u0142o\u017cenia o\u015bwiadczenia woli o wypowiedzeniu umowy ubezpieczenia w terminie, uwa\u017cana by\u0142a data nadania listu na poczcie (tzw. data stempla pocztowego).<\/p>\n
Reasumuj\u0105c:<\/p>\n
godnie z art. 28 pkt 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowi\u0105zkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U. Nr 124, poz. 1152 z p\u00f3\u017an. zm), „je\u017celi posiadacz pojazdu mechanicznego nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c na jeden dzie\u0144 przed up\u0142ywem okresu 12 miesi\u0119cy, na kt\u00f3ry umowa ubezpieczenia OC posiadaczy pojazd\u00f3w mechanicznych zosta\u0142a zawarta, nie powiadomi na pi\u015bmie zak\u0142adu ubezpiecze\u0144 o jej wypowiedzeniu, uwa\u017ca si\u0119, \u017ce zosta\u0142a zawarta nast\u0119pna umowa na kolejne 12 miesi\u0119cy (…)” . Zapis ten w praktyce skutkuje tym, i\u017c w razie niewypowiedzenia umowy ubezpieczenia OC u dotychczasowego ubezpieczyciela nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c na jeden dzie\u0144 przed up\u0142ywem okresu, na kt\u00f3ry zosta\u0142a zawarta, oraz zawarcia w innym zak\u0142adzie ubezpiecze\u0144 kolejnej umowy ubezpieczenia OC, posiadacz ten zostaje obj\u0119ty ochron\u0105 ubezpieczeniow\u0105 w ka\u017cdym z zak\u0142ad\u00f3w: dotychczasowym zak\u0142adzie oraz u kolejnego ubezpieczyciela. Konsekwencj\u0105 takiego stanu rzeczy jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 wyst\u0105pienia z \u017c\u0105daniem zap\u0142aty sk\u0142adki przez ka\u017cdy z zak\u0142ad\u00f3w ubezpiecze\u0144. Innymi negatywnymi skutkami takiego stanu rzeczy jest r\u00f3wnie\u017c niemo\u017cliwo\u015b\u0107 wcze\u015bniejszego lub znaczne utrudnienie (przed up\u0142ywem 12- to miesi\u0119cznego okresu) rozwi\u0105zania automatycznie zawartej na kolejne 12 miesi\u0119cy umowy ubezpieczenia, co wynika z kolei z art. 33 ustawy o ubezpieczeniach obowi\u0105zkowych, o czym szczeg\u00f3\u0142owo mowa poni\u017cej.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[22],"class_list":["post-76","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-aktualnosci","tag-oc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=76"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":78,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76\/revisions\/78"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=76"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=76"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.odszkodowania.info.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=76"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}