Główny Urząd Statystyczny opublikował 10 września 2026 r. najnowsze dane dotyczące wypadków przy pracy. W pierwszym półroczu 2026 r. zgłoszono 33 081 osób poszkodowanych, czyli o 7,9 proc. więcej niż w analogicznym okresie poprzedniego roku.
Wzrósł również wskaźnik wypadkowości. Na 1000 pracujących przypadało 2,41 osoby poszkodowanej, podczas gdy rok wcześniej było to 2,23.
Szczególnie istotne z punktu widzenia odszkodowań są dane dotyczące najcięższych zdarzeń. W pierwszych sześciu miesiącach roku 214 osób zostało ciężko poszkodowanych, a 71 poniosło śmierć.
Wypadek przy pracy może uruchomić kilka różnych systemów świadczeń
Po wypadku podstawową ścieżką jest system ubezpieczenia wypadkowego. Poszkodowany może mieć prawo m.in. do jednorazowego odszkodowania z ZUS, zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego czy renty.
W razie śmierci pracownika określone świadczenia mogą przysługiwać jego rodzinie.
Nie oznacza to jednak, że na świadczeniach z ZUS zawsze kończy się cała sprawa.
Jeżeli istnieją podstawy odpowiedzialności cywilnej pracodawcy albo osoby trzeciej, możliwe są również dodatkowe roszczenia na podstawie Kodeksu cywilnego.
Zadośćuczynienie może być dochodzone niezależnie od jednorazowego odszkodowania wypadkowego
Świadczenie z ZUS związane z procentem uszczerbku na zdrowiu ma inną konstrukcję niż zadośćuczynienie za krzywdę.
W procesie cywilnym analizuje się rzeczywiste cierpienia fizyczne i psychiczne, przebieg leczenia, trwałość następstw, ograniczenia w codziennym życiu, wpływ urazu na pracę i rodzinę oraz rokowania na przyszłość.
Przy poważnym wypadku wartości obu świadczeń mogą się więc zasadniczo różnić.
Osobno mogą pojawić się roszczenia o zwrot kosztów leczenia i rehabilitacji, opieki osób trzecich czy utraconych zarobków.
Przy trwałej niezdolności do pracy szczególnego znaczenia nabiera renta
Jeżeli wypadek powoduje całkowitą albo częściową utratę zdolności do pracy, jednym z najważniejszych roszczeń może być renta wyrównująca przyszłą utratę dochodów.
Renta może być także należna z powodu zwiększenia potrzeb poszkodowanego, np. konieczności stałej rehabilitacji, leczenia, zakupu leków czy korzystania z pomocy innych osób.
Przy młodej osobie świadczenie wypłacane przez kilkadziesiąt lat może mieć wartość zdecydowanie większą niż jednorazowe zadośćuczynienie.
71 śmiertelnych wypadków oznacza również potencjalne roszczenia rodzin
Śmierć pracownika może prowadzić do roszczeń najbliższych członków rodziny. Oprócz zadośćuczynienia za krzywdę możliwe jest dochodzenie zwrotu kosztów pogrzebu, odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej oraz renty odpowiadającej utraconym środkom utrzymania.
Każde z tych roszczeń ma inną funkcję i wymaga osobnego wykazania.
Szczególnie w przypadku małoletnich dzieci zmarłego renta może stanowić jeden z najważniejszych ekonomicznie elementów całej sprawy.
Wypadek przy pracy nie oznacza automatycznie winy pracodawcy
Trzeba jednak wyraźnie oddzielić dwa zagadnienia.
Uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy może otwierać drogę do świadczeń z systemu ubezpieczeń społecznych, ale nie przesądza automatycznie cywilnej odpowiedzialności pracodawcy.
Dla roszczeń uzupełniających trzeba ustalić odpowiednią podstawę odpowiedzialności oraz związek pomiędzy zachowaniem lub działalnością pozwanego a powstałą szkodą.
W określonych przypadkach odpowiedzialność może opierać się na winie, a w innych – np. przy przedsiębiorstwach wprawianych w ruch za pomocą sił przyrody – na surowszej zasadzie ryzyka.
W danych GUS pojawiają się również wypadki podczas pracy zdalnej
Interesującym elementem tegorocznych statystyk jest 100 osób poszkodowanych podczas wykonywania pracy zdalnej lub telepracy.
Pokazuje to, że miejsce wykonywania obowiązków nie eliminuje automatycznie możliwości zakwalifikowania zdarzenia jako wypadku przy pracy.
W każdym przypadku kluczowe pozostaje jednak ustalenie związku pomiędzy zdarzeniem a wykonywaniem obowiązków służbowych.
Najnowsze dane GUS pokazują, że skala problemu pozostaje bardzo duża, a liczba poszkodowanych ponownie rośnie. Przy najcięższych zdarzeniach analiza powinna więc obejmować nie tylko świadczenia ustawowe z ZUS, ale również możliwość dochodzenia pełnej kompensacji cywilnej.
Źródło: Główny Urząd Statystyczny, „Wypadki przy pracy w I półroczu 2026 r.”, publikacja z 10 września 2026 r.